ஜோஜாரி-லூனி-பாண்டி நதி அமைப்பின் நெருக்கடி

நதி அமைப்பின் கண்ணோட்டம்

ஜோஜாரி–லூனி–பாண்டி நதி அமைப்பு என்பது ராஜஸ்தானில் உள்ள ஒரு குறிப்பிடத்தக்க வடிகால் அமைப்பாகும்; இது வறண்ட மற்றும் பகுதி–வறண்ட பிராந்தியங்கள் வழியாகப் பாய்கிறது. இந்த அமைப்பு முக்கியமாகப் பருவமழைப் பொழிவைச் சார்ந்திருக்கிறது; மேலும் உள்ளூர் விவசாயம் மற்றும் நிலத்தடி நீர் செறிவூட்டலில் இது ஒரு முக்கியப் பங்காற்றுகிறது.
லூனி நதியே இந்த அமைப்பின் முதன்மையான நதியாகும். இது அஜ்மீருக்கு அருகிலுள்ள ஆரவல்லி மலைத்தொடரின் மேற்குச் சரிவுகளில் உற்பத்தியாகி, சுமார் 511 கி.மீ. தூரம் பயணித்து, இறுதியில் கட்ச் ரண் (Rann of Kachchh) பகுதியில் கலக்கிறது.
பொது அறிவுத் தகவல்: ஆரவல்லி மலைத்தொடர் உலகின் மிகப் பழமையான மடிப்பு மலைத்தொடர்களில் ஒன்றாகும்; மேலும் இது ராஜஸ்தானில் ஒரு காலநிலை பிரிப்பானாகச் செயல்படுகிறது.

துணை நதிகள் மற்றும் நதிப் பிணையம்

இந்த நதி அமைப்பில் ஜோஜாரி, பாண்டி, மித்ரி, லிலாரி, சுக்ரி மற்றும் ஜவாய் போன்ற பல முக்கியமான துணை நதிகள் அடங்கியுள்ளன. இந்தத் துணை நதிகள் அனைத்தும் இணைந்து ஒரு வடிகால் படுகையை உருவாக்குகின்றன; இது அப்பகுதியில் உள்ள குடியிருப்புகளுக்கும் விவசாய நிலங்களுக்கும் ஆதாரமாகத் திகழ்கிறது.
எனினும், இந்த நதிகளின் பருவகாலத் தன்மையின் காரணமாக, இவற்றில் நீர் கிடைப்பது குறைவாகவே உள்ளது; மேலும் இது பருவமழைப் பொழிவின் தன்மையை முழுமையாகச் சார்ந்திருக்கிறது.
பொது அறிவு குறிப்பு: லூனி நதி பெரும்பாலும் ஒரு ‘உவர் நதி‘ (saline river) என்றே குறிப்பிடப்படுகிறது; ஏனெனில், இந்நதி கீழ்நோக்கிப் பாயும்போது அதன் நீரில் உப்பின் அளவு படிப்படியாக அதிகரித்துக்கொண்டே செல்கிறது.

உச்ச நீதிமன்றக் குழுவின் கண்டுபிடிப்புகள்

உச்ச நீதிமன்றத்தால் நியமிக்கப்பட்ட ஒரு உயர்மட்டக் குழு, இந்த நதி அமைப்பில் ஏற்பட்டுள்ள கடுமையான சுற்றுச்சூழல் சீரழிவை சமீபத்தில் சுட்டிக்காட்டியுள்ளது. கட்டுப்பாடற்ற தொழில்துறை மாசுபாட்டின் காரணமாக, இந்த நதிகள் சேறு, சுத்திகரிக்கப்படாத தொழிற்சாலைக் கழிவுகள் மற்றும் நகராட்சி குப்பைகள் ஆகியவற்றின் நச்சுக்கலவையாக மாறிவிட்டதாக அக்குழுவின் அறிக்கை குறிப்பிட்டுள்ளது.
குறிப்பாக ஜோத்பூர் போன்ற நகர்ப்புற மையங்களுக்கு அருகிலுள்ள தொழில்துறைத் தொகுப்புகளே (industrial clusters), மாசுபாட்டின் முக்கிய ஆதாரங்களாக அடையாளம் காணப்பட்டுள்ளன. கழிவுநீரைச் சுத்திகரிப்பதற்கான பயனுள்ள வசதிகள் இல்லாததே இந்தச் சூழலை மேலும் மோசமாக்கியுள்ளது.

சுற்றுச்சூழல் மற்றும் சுகாதாரச் சார்ந்த கவலைகள்

இந்த நதி அமைப்பில் ஏற்பட்டுள்ள மாசுபாடு, கடுமையான சூழலியல் பாதிப்புகளுக்கு வழிவகுத்துள்ளது. நீர்வாழ் உயிரினங்கள் கடுமையாகப் பாதிக்கப்பட்டுள்ளன; மேலும் நச்சுத்தன்மை வாய்ந்த கழிவுகள் வெளியேற்றப்படுவதால், அருகிலுள்ள விவசாய நிலங்களின் மண் தரமும் சீரழிந்துள்ளது.
மாசுபட்ட நீருடன் தொடர்புகொள்வதால், உள்ளூர் மக்கள் பல்வேறு சுகாதார அபாயங்களை எதிர்கொள்கின்றனர்; இதில் தோல் நோய்கள் மற்றும் நீரினால் பரவும் நோய்கள் ஆகியவை அடங்கும். நிலத்தடி நீர் மாசுபடுதலும் தற்போது ஒரு முக்கியப் பிரச்சினையாக உருவெடுத்து வருகிறது.
பொது அறிவுத் தகவல்: வறண்ட பிராந்தியங்களில் நிலத்தடி நீர் மாசுபடுவதற்கு, நதி மாசுபாடு ஒரு முக்கியக் காரணமாக அமைகிறது.

ஆளுகை மற்றும் ஒழுங்குமுறை சவால்கள்

சுற்றுச்சூழல் சட்டங்கள் இருந்தபோதிலும், அமலாக்கம் பலவீனமாகவே உள்ளது. தொழிற்சாலைகள் பெரும்பாலும் கழிவுநீர் சுத்திகரிப்பு மற்றும் அகற்றுதல் தொடர்பான விதிமுறைகளை மீறுகின்றன. கண்காணிப்பு வழிமுறைகள் போதுமானதாக இல்லை, மேலும் அபராதங்கள் கடுமையாக அமல்படுத்தப்படுவதில்லை.
மாநில மாசுக் கட்டுப்பாட்டு வாரியங்களுக்கும் உள்ளாட்சி அமைப்புகளுக்கும் இடையே ஒருங்கிணைப்பு இல்லாததால், ஆற்று மாசுபாட்டின் மேலாண்மை திறனற்றதாக உள்ளது.

முன்னோக்கிச் செல்லும் வழி

ஜோஜாரி–லூனி–பாண்டி ஆற்று அமைப்பை மீட்டெடுக்க, சுற்றுச்சூழல் விதிமுறைகளைக் கடுமையாக அமல்படுத்துவதும், திறமையான கழிவுநீர் சுத்திகரிப்பு நிலையங்களை (ETPs) நிறுவுவதும் அவசியமாகும். நீடித்த மேலாண்மைக்கு, வழக்கமான கண்காணிப்பும் சமூகப் பங்கேற்பும் இன்றியமையாதவை.
நீண்டகாலத் தீர்வுகளில், தூய்மையான உற்பத்தித் தொழில்நுட்பங்களை ஊக்குவிப்பதும், நகர்ப்புறக் கழிவு மேலாண்மை அமைப்புகளை மேம்படுத்துவதும் அடங்கும். மீளமுடியாத சூழலியல் சேதத்தைத் தடுக்க உடனடித் தலையீடு அவசியம்.

நிலையான உஸ்தாதியன் நடப்பு நிகழ்வுகள் அட்டவணை